No official Railway Board PDF has been traced for this entry yet. The text below was read from the document held in the library.
| Date | 2023-05-01 |
|---|---|
| Type | Commercial Circular |
| Topic | ticket-checking |
clause(a) of clause(1), the Governor of a State may, with the previous consent of the President, authorize the use of the Hindi language, or any other language used for any official purposes of the State, in proceedings in the High Court having its principal seat in that State: Provided that nothing in this clause shall apply to any judgment, decree or order passed or made by such High Court has not adopted Hindi…
1 संघकीराजभाषानीति(Updated upto 01.05.2023) पररचय- संविधानसभानेदि..14.09.1949 कोदिंिीभाषाकोसंघकीराजभाषाकेरू मेसिवकारककया था, जो26 जनिरी, 1950 सेलागूिोतविै. इसवउूलकयमेिमप्तिषव14 ससतंबरकोदिंिी दििसकेरू मेमनातेिै. संविधानकेअनुच्ेि120, 210 और343 से351 मेराजभाषा संबंधवपािधानदिएगएिै. विशिभरमेदिंिीकेजागरकताफैलानेऔरइसकाप्ार- पसारकरनेकेसलएपतितषव10 जनतरीकोअंिराष्ीयहिंदीहदतसमनायाजािािै.ू िलाअंतराष्ीयदिंिीदििस10 - 12 जनिरी, 1975 कोनागूुरमेमनायागयाथा. राजभाषासंबंधीसंतैधातनकपातधान भाग- V, अनुच्छद120 - संसदमेपयोगकीजानछतालीभाषा- (1) भाग17 मेककसवबात केिोतेिुएभव, ककंतुअनुच्ेि348 केउूबंधोकेअधवनरितेिुए, संसदमेकायवदिंिीमेया अंगेजवमेककयाजाएगा.ू रंतु, यथाससथ्त, राजयसभाकासभाू् तयालोकसभाकाअधयय अथिाउसरू मेकायवकरनेिालावयसकतककसवसिसयको, जोदिंिीमेयाअंगेजवमेअूनवू यावातअसभवयसकतनिींकरसकतािै, अूनवमातृ-भाषामेसिनकोसंबोधधतकरनेकीअनुजा िेसकेगा. (2) जबतकसंसदविधधदिाराअनयथाउूबंधनकरेतबतकइससंविधानकेपारंभसेूं दि िषवकी अिधध की समासात केू श्ाततयि अनुच्ेि ऐसे पभािव िोगा मानो “या अंगेजव मे” शबिोकाउसमेसेलोू करदियागयािो. भाग- VI, अनुच्छद210: वतधान-मंडलमेपयोगकीजानछतालीभाषा- (1) भाग17 मेककसवबातकेिोतेिुएभव, ककंतुअनुच्ेि348 केउूबंधोकेअधवनरितेिुए, राजयकेविधान-मंडलमेकायवराजयकीराजभाषायाराजभाषाओंमेयादिंिी मेयाअंगेजवमे ककयाजाएगा.ू रंतु, यथाससथ्त, विधानसभाकाअधयययाविधानू ररषदकासभाू् तअथिाउसरू मे कायवकरनेिालावयसकतककसवसिसयको, जोूू ि्कतभाषाओंमेसेककसवभाषामेअूनवू यावातअसभवयसकतनिींकरसकतािै, अूनवमातृभाषामेसिनकोसंबोधधतकरनेकीअनुजा िेसकेगा. (2) जबतकराजयकाविधान-मंडलविधधदिाराअनयथाउूबंधनकरेतबतकइससंविधान केपारंभसेूं दििषवकीअिधधकीसमासातकेू श्ाततयिअनुच्ेिऐसेपभािविोगा मानो “याअंगेजवमे” शबिोकाउसमेसेलोू करदियागयािो: 2ू रंतुदिमा्लपिेश, मणिूुर, मेघालयऔरत्ूु राराजयोकेविधान-मंडलोकेसंबंधमे, यिखंड इसपकारपभािविोगामानोइसमेआनेिाले“ूंदििषव” शबिोकेसथानू र “ूच्वस िषव” शबिरखदिएगएिो:ू रंतुयिऔरकक अरिा्लपिेश, गोिाऔरसमजोरमराजयोकेविधान-मंडलोकेसंबंधमेयि खंड इस पकार पभािव िोगा मानो इसमे आने िाले “ूं दि िषव ” शबिो के सथानू र “् ालीस िषव” शबिरखदिएगएिो. भाग- XVII, (अनुच्छद343 सछ351 िक) अधयाय1- संघकीभाषा अनुच्छद343. संघकीराजभाषा- (1) संघकीराजभाषादिंिीऔरसलवू िेिनागरीिोगव, संघकेशासकीयपयोजनोकेसलएपयोग िोनेिालेअंकोकारू भारतवयअंकोकाअंतरावष्ीयरू िोगा. (2) खंड(1) मेककसवबातकेिोतेिुएभव, इससंविधानकेपारंभसेूं दििषवकीअिधधतक संघकेउनसभवशासकीयपयोजनोकेसलएअंगेजवभाषाकापयोगककयाजातारिेगासजनके सलएउसकाऐसेपारंभसेठीकू िलेपयोगककयाजारिाथा:ू रनतुराष्ू् तउकतअिधधकेिौरान, आिेशदिारा, संघकेशासकीयपयोजनोमेसेककसवके सलएअंगेजवभाषाकेअ्तररकतदिंिीभाषाकाऔरभारतवयअंकोकेअंतरावष्ीयरू के अ्तररकतिेिनागरीरू कापयोगपाधधकृतकरसकेगा. (3) इसअनुच्ेिमेककसवबातकेिोतेिुएभव, संसदउकतू नदििषवकीअिधधकेू श्ातत, विधधदिारा (क) अंगेजवभाषाका, या (ख) अंकोकेिेिनागरीरू का, ऐसेपयोजनोकेसलएपयोगउूबंधधतकरसकेगवजोऐसवविधधमेवि्नदिवषषककएजाएं. अनुच्छद344. राजभाषाकछसंबंधमेआयोगऔरसंसदकीसममति-- (1) राष्ू् त, इससंविधानकेपारंभसेू ां् िषवकीसमासातू रऔरततूश्ाततऐसेपारंभसे िसिषवकीसमासातू र, आिेशदिारा, एकआयोगगदठतकरेगाजोएकअधययऔरआठिवं अनुसू्वमेवि्नदिवषषविसभननभाषाओंकाप्त्नधधतिकरनेिालेऐसेअनयसिसयोसेसमलकर बनेगासजनकोराष्ू् त् नयुकतकरेऔरआिेशमेआयोगदिाराअनुसरिकीजानेिाली पकरयाू रर्नसश्तकीजाएगव. (2) आयोगकायिकतवयिोगाककििराष्ू् तको-- (क) संघकेशासकीयपयोजनोकेसलएदिंिीभाषाकेअधधकाधधकपयोग, (ख) संघकेसभवयाककनिींशासकीयपयोजनोकेसलएअंगेजवभाषाकेपयोगू र् नब्धनो, (ग) अनुच्ेि348 मेउस्लणखतसभवयाककनिींपयोजनोकेसलएपयोगकीजानेिालीभाषा, (घ) संघकेककसवएकयाअधधकवि्नदिवषषपयोजनोकेसलएपयोगककएजानेिालेअंकोके रू, 3 (ड़) संघकीराजभाषातथासंघऔरककसवराजयकेबव् याएकराजयऔरिूसरेराजयकेबव्ू् ादिकीभाषाऔरउनकेपयोगकेसंबंधमेराष्ू् तदिाराआयोगको् नि्सशतककएगए ककसवअनयविषय, केबारेमेससफाररशकरे. (3) खंड(2) केअधवनअूनवससफाररशेकरनेमे, आयोगभारतकीऔदयोधगक, सांसकृ्तकऔर िैजा्नक उनन्त का और लोक सेिाओं के संबंध मे अदिंिी भाषव ये्ो के वयसकतयो के नयायसंगतिािोऔरदितोकासमयकधयानरखेगा. (4) एकससम्तगदठतकीजाएगवजोतवससिसयोसेसमलकरबनेगवसजनमेसेबवसलोकसभा केसिसयिोगेऔरिसराजयसभाकेसिसयिोगेजोरमशमलोकसभाकेसिसयोऔरराजय सभाकेसिसयोदिाराआनुूा्तकप्त्नधधतिू दध्तकेअनुसारएकलसंरमिवयमतदिारा् निावध्तिोगे. (5) ससम्तकायिकतवयिोगाककििखंड(1)केअधवनगदठतआयोगकीससफाररशोकीू रीयाकरेऔरराष्ू् तकोउनू रअूनवरायकेबारेमेप्तिेिनिे. (6) अनुच्ेि343 मेककसवबातकेिोतेिुएभव, राष्ू् तखंड(5) मे् नदिवषषप्तिेिनू र वि्ारकरनेकेू श्ाततउससंूूिवप्तिेिनकेयाउसकेककसवभागकेअनुसा
Extract shown above; the full text is available in the search app.
Open this circular in the search app · Search all 4,025 documents